ಬೇಸಿಗೆ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆಯೇ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಾವಿನ ಸುವಾಸನೆ ಹರಡತೊಡಗುತ್ತದೆ. ಹಣ್ಣುಗಳ ರಾಜ ಎಂದೇ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಮಾವು ಎಲ್ಲ ವಯಸ್ಸಿನ ಜನರಿಗೂ ಅಚ್ಚುಮೆಚ್ಚು. ಕೇಸರ್, ದಶೇರಿ, ಲ್ಯಾಂಗ್ಡಾ, ನೀಲಂ, ಆಮ್ರಪಾಲಿ ಹೀಗೆ ನಾನಾ ತಳಿಯ ಮಾವುಗಳು ತಮ್ಮದೇ ಆದ ರುಚಿ, ಬಣ್ಣ ಮತ್ತು ಪರಿಮಳದಿಂದ ಜನರನ್ನು ಸೆಳೆಯುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಒಂದೇ ಮರದಲ್ಲಿ 14 ತಳಿಯ ಮಾವುಗಳು ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ ಎಂದರೆ ಯಾರಾದರೂ ನಂಬುತ್ತಾರೆಯೇ? ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಂದೇ ಮರದಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ತಳಿಯ ಹಣ್ಣು ಸಿಗುವುದು ಸಹಜ. ಆದರೆ ಗುಜರಾತ್ನ ರೈತನೊಬ್ಬ ತನ್ನ ವಿಶಿಷ್ಟ ಪ್ರಯೋಗದ ಮೂಲಕ ಈ ಅಸಾಧ್ಯವೆನಿಸಿದ ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ನಿಜವಾಗಿಸಿ ದೇಶದಾದ್ಯಂತ ಸುದ್ದಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ.
ಗುಜರಾತ್ನ ಅಮರೇಲಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಧಾರಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ದಿತಲಾ ಗ್ರಾಮದ 74 ವರ್ಷದ ರೈತ ಉಕಭಾಯ್ ಭಟ್ಟಿ ಕೃಷಿ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಚ್ಚರಿ ಮೂಡಿಸುವ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಒಂದೇ ಮಾವಿನ ಮರದಲ್ಲಿ 14 ವಿಭಿನ್ನ ತಳಿಯ ಮಾವುಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಿ ಎಲ್ಲರ ಮೆಚ್ಚುಗೆಗೆ ಪಾತ್ರರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ಪರಿಶ್ರಮ, ಕಸಿ ತಂತ್ರದ ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಕೃಷಿಯ ಮೇಲಿನ ಆಸಕ್ತಿ ಇಂದು ಅವರನ್ನು ದೇಶದ ಗಮನ ಸೆಳೆಯುವಂತೆ ಮಾಡಿದೆ.
ಉಕಭಾಯ್ ಭಟ್ಟಿ ಹಲವು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಕೇಸರ್ ಮಾವಿನ ತೋಟಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಗಿರ್ ಪ್ರದೇಶದ ಕೇಸರ್ ಮಾವು ತನ್ನ ಸಿಹಿ ಮತ್ತು ಪರಿಮಳದಿಂದ ದೇಶ-ವಿದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿ ಪಡೆದಿದೆ. ಆದರೆ ಕೃಷಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಕುತೂಹಲ ಹೊಂದಿದ್ದ ಉಕಭಾಯ್ ಅವರು ಒಂದೇ ತಳಿಯ ಬೆಳೆ ಬೆಳೆಸುವುದರಲ್ಲಿ ತೃಪ್ತಿಪಡಲಿಲ್ಲ. ವಿವಿಧ ತಳಿಯ ಮಾವುಗಳನ್ನು ಒಂದೇ ಮರದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸಬಹುದೇ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ಅವರನ್ನು ಕಾಡತೊಡಗಿತು. ಇದೇ ಕುತೂಹಲ ಮುಂದೆ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಯೋಗಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು.
ಅವರು ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಕಸಿ ತಂತ್ರದ ಮೇಲೆ ಅಧ್ಯಯನ ಆರಂಭಿಸಿದರು. ದೇಶದ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ಅಪರೂಪದ ಮಾವಿನ ತಳಿಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ, ಅವುಗಳನ್ನು ಒಂದೇ ಮರದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸುವ ಪ್ರಯತ್ನ ನಡೆಸಿದರು. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಹಲವು ಬಾರಿ ವಿಫಲತೆ ಎದುರಾದರೂ ಅವರು ಹಿಂತಿರುಗಲಿಲ್ಲ. ಕೊನೆಗೆ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡು ಮಾಡಿದ ಕಸಿ ಪ್ರಯೋಗ ಯಶಸ್ವಿಯಾಯಿತು.
ಇಂದು ಉಕಭಾಯ್ ಅವರ ತೋಟದಲ್ಲಿರುವ ಆ ವಿಶಿಷ್ಟ ಮರದಲ್ಲಿ 14 ವಿಧದ ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣುಗಳು ಫಲಿಸುತ್ತಿವೆ. ಆಮ್ರಪಾಲಿ, ಕೇಸರ್, ದಾದ್ಮಿಯೊ, ಗುಲಾಬಿಯೊ, ನೀಲಂ, ದಶೇರಿ, ನೀಲ್ ಫಾಗುನ್, ಸುಂದರಿ, ಬನಾರಸಿ ಲ್ಯಾಂಗ್ಡೊ, ಬೇಗಂ, ನಿಲೇಶಾನ್, ಕನೋಜಿಯೊ, ಖೋಡಿ ಮತ್ತು ದೂಧ್ಪೇಡೊ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಅಪರೂಪದ ತಳಿಯ ಮಾವುಗಳು ಈ ಮರದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿವೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಹಣ್ಣಿಗೂ ವಿಭಿನ್ನ ರುಚಿ, ಬಣ್ಣ ಮತ್ತು ಗಾತ್ರವಿರುವುದು ಈ ಮರದ ಮತ್ತೊಂದು ವಿಶೇಷ.
ಈ ಮರವು ಸುಮಾರು ಆರು ತಿಂಗಳವರೆಗೆ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಇನ್ನಷ್ಟು ಅಚ್ಚರಿಯ ಸಂಗತಿ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಂದು ತಳಿಯ ಮಾವಿನ ಮರ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಅವಧಿಯಲ್ಲೇ ಹಣ್ಣು ಕೊಡುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ತಳಿಯ ಹಣ್ಣುಗಳು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಫಲಿಸುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ ದೀರ್ಘಕಾಲದವರೆಗೆ ಮಾವು ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಈ ಮರ ಕೃಷಿ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳ ಸಂಕೇತವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿದೆ.
ಉಕಭಾಯ್ ಭಟ್ಟಿ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಅಪರೂಪದ ಮತ್ತು ಕಣ್ಮರೆಯಾಗುತ್ತಿರುವ ಮಾವಿನ ತಳಿಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಬೇಕೆಂಬ ಉದ್ದೇಶವೇ ಈ ಪ್ರಯೋಗಕ್ಕೆ ಮೂಲ ಕಾರಣ. “ಹಿಂದೆ ನವಾಬರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ನೂರಾರು ತಳಿಯ ಮಾವುಗಳಿದ್ದವು. ಆದರೆ ಈಗ ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಬಹಳಷ್ಟು ಕಣ್ಮರೆಯಾಗಿವೆ. ಕೆಲವು ತಳಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಪುಸ್ತಕಗಳಲ್ಲಿ ಓದಿದ್ದೆ. ಆ ತಳಿಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಬೇಕೆಂಬ ಆಸೆಯಿಂದ ಅವುಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ಕಸಿ ಪ್ರಯೋಗ ನಡೆಸಿದೆ” ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.
ಕೆಲವು ಮಾವಿನ ತಳಿಗಳಿಗೆ ಸರಿಯಾದ ಹೆಸರುಗಳೇ ತಿಳಿದಿರಲಿಲ್ಲ. ಹೀಗಾಗಿ ಕೆಲವು ತಳಿಗಳಿಗೆ ಸ್ವತಃ ಹೊಸ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ಕೃಷಿಯ ಮೇಲಿನ ಅವರ ಆಸಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಹೊಸದನ್ನು ಕಲಿಯಬೇಕೆಂಬ ಉತ್ಸಾಹವೇ ಈ ಸಾಧನೆಗೆ ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ.
ಉಕಭಾಯ್ ಅವರ ಈ ಪ್ರಯೋಗ ಇದೀಗ ದೇಶದಾದ್ಯಂತ ಕೃಷಿ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಚರ್ಚೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಕೃಷಿ ಸಂಶೋಧಕರು, ತೋಟಗಾರಿಕಾ ತಜ್ಞರು ಹಾಗೂ ರೈತರು ಅವರ ತೋಟಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿ ಈ ವಿಶಿಷ್ಟ ಮರವನ್ನು ವೀಕ್ಷಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಕಸಿ ತಂತ್ರವನ್ನು ಹೇಗೆ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ, ಒಂದೇ ಮರದಲ್ಲಿ ಹಲವು ತಳಿಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ಬೆಳೆಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದರ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಲು ಆಸಕ್ತಿ ತೋರುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ತೋಟಗಾರಿಕಾ ತಜ್ಞರ ಅಭಿಪ್ರಾಯದಲ್ಲಿ, ಉಕಭಾಯ್ ಅವರ ಸಾಧನೆ ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿ ಹೊಸ ದಾರಿಯನ್ನು ತೆರೆದಿದೆ. ಕಡಿಮೆ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ತಳಿಯ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಯುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದರಿಂದ ಸಾಬೀತಾಗಿದೆ. ಜೊತೆಗೆ ಕಣ್ಮರೆಯಾಗುತ್ತಿರುವ ಅಪರೂಪದ ಹಣ್ಣಿನ ತಳಿಗಳನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸಲು ಈ ವಿಧಾನ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಮಾರ್ಗವಾಗಬಹುದು ಎಂದು ತಜ್ಞರು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಇಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ವಿಧಾನಗಳ ಬಳಕೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ. ಆದರೆ ಬಹಳಷ್ಟು ರೈತರು ಇನ್ನೂ ಪರಂಪರাগত ವಿಧಾನಗಳನ್ನೇ ಅನುಸರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಉಕಭಾಯ್ ಅವರ ಪ್ರಯೋಗ ರೈತರಿಗೆ ಹೊಸ ಪ್ರೇರಣೆಯಾಗಿದೆ. ಕೃಷಿಯಲ್ಲೂ ಹೊಸ ಆಲೋಚನೆಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಯೋಗಗಳು ದೊಡ್ಡ ಬದಲಾವಣೆ ತರಬಹುದು ಎಂಬುದನ್ನು ಅವರು ತೋರಿಸಿಕೊಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.
ಇನ್ನೊಂದು ವಿಶೇಷವೆಂದರೆ ಉಕಭಾಯ್ ಅವರು ಈ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ವ್ಯಾಪಾರಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸುವುದಿಲ್ಲ. ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಬಳಕೆಗೆ ಮಾತ್ರ ಇವುಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. “ಇದು ನನ್ನ ಪ್ರಯೋಗ ಮತ್ತು ಹವ್ಯಾಸ. ಹಣ ಸಂಪಾದನೆಗಾಗಿ ಇದನ್ನು ಮಾಡಿಲ್ಲ” ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಇನ್ನಷ್ಟು ತಳಿಯ ಮಾವುಗಳನ್ನು ಇದೇ ಮರಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸುವ ಯೋಜನೆಯನ್ನೂ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ.
ಗುಜರಾತ್ನ ಗಿರ್ ಪ್ರದೇಶ ಈಗಾಗಲೇ ಕೇಸರ್ ಮಾವಿಗೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿ ಪಡೆದಿದೆ. ಅಲ್ಲಿನ ಹವಾಮಾನ ಮತ್ತು ಮಣ್ಣಿನ ಗುಣಮಟ್ಟ ಕೇಸರ್ ಮಾವಿನ ಬೆಳೆಗೆ ಸೂಕ್ತವಾಗಿದೆ. ಇದೇ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಉಕಭಾಯ್ ಅವರಂತಹ ರೈತರು ಹೊಸ ಪ್ರಯೋಗಗಳನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿರುವುದು ಕೃಷಿ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಭವಿಷ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಹೊಸ ಆಶಾಭಾವನೆ ಮೂಡಿಸಿದೆ.
ಸಾಮಾನ್ಯ ರೈತನೊಬ್ಬ ತನ್ನ ಆಸಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಪರಿಶ್ರಮದಿಂದ ದೇಶದ ಗಮನ ಸೆಳೆಯುವಂತಹ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಬಹುದು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಉಕಭಾಯ್ ಭಟ್ಟಿ ಜೀವಂತ ಉದಾಹರಣೆ. ಕೃಷಿ ಅಂದರೆ ಕೇವಲ ಬೆಳೆ ಬೆಳೆಸುವುದು ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಹೊಸ ಹೊಸ ಪ್ರಯೋಗಗಳ ಮೂಲಕ ಪ್ರಕೃತಿಯಲ್ಲಿರುವ ಅನೇಕ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಅನಾವರಣಗೊಳಿಸುವ ಕ್ಷೇತ್ರವೂ ಹೌದು ಎಂಬುದನ್ನು ಅವರ ಸಾಧನೆ ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಿದೆ.
ಒಂದೇ ಮರದಲ್ಲಿ 14 ತಳಿಯ ಮಾವುಗಳು ಫಲಿಸುತ್ತಿರುವ ಈ ಅದ್ಭುತ ಸಾಧನೆ ಈಗ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳಲ್ಲೂ ವೈರಲ್ ಆಗಿದೆ. ಅನೇಕರು ಉಕಭಾಯ್ ಅವರ ಪರಿಶ್ರಮವನ್ನು ಮೆಚ್ಚಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಕೆಲವರು ಇದನ್ನು ಕೃಷಿ ಲೋಕದ ಅದ್ಭುತವೆಂದರೆ, ಇನ್ನೂ ಕೆಲವರು ಭವಿಷ್ಯದ ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಕೃಷಿಗೆ ಮಾದರಿ ಎಂದು ಕೊಂಡಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿ ಇರುವ ಯುವಕರಿಗೂ ಉಕಭಾಯ್ ಅವರ ಕಥೆ ದೊಡ್ಡ ಸ್ಪೂರ್ತಿಯಾಗಿದೆ. ಕೃಷಿಯನ್ನು ಕೇವಲ ಪರಂಪರೆಯ ಉದ್ಯೋಗವೆಂದು ನೋಡುವ ಬದಲು, ಹೊಸ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಅದನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಬಹುದು.
ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ಒಂದೇ ಮರದಲ್ಲಿ 14 ತಳಿಯ ಮಾವುಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಿದ ಉಕಭಾಯ್ ಭಟ್ಟಿ ಅವರ ಸಾಧನೆ ಕೃಷಿ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಹೊಸ ಅಧ್ಯಾಯವಾಗಿದೆ. ಕಸಿ ತಂತ್ರದ ಸಹಾಯದಿಂದ ಅಪರೂಪದ ಹಣ್ಣುಗಳ ತಳಿಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಿ, ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳನ್ನು ತೆರೆದಿರುವ ಅವರ ಪರಿಶ್ರಮ ಇಂದು ಸಾವಿರಾರು ರೈತರಿಗೆ ಪ್ರೇರಣೆಯಾಗಿದೆ.